Saç ; Keratin moleküllerinin sıkı bağlarla birbirine bağlanarak oluşturduğu, çok katmanlı, oldukça karmaşık bir biyolojik yapıdır. Tıpkı bir canlı gibi doğar, büyür, ölür ve yerine tekrar biri daha doğar. Bu karmaşık yapı insanlık tarihinde her zaman fizyolojik öneminden çok psikolojik önemiyle önemli bir yer tutmuştur.

Saç kaç bölümden oluşur?

1) Saç kökü: Saç teli saç kökünden çıkar. Saç kökü kafa derisinin yağ tabakasına gömülmüştür ve en uçta kalan kısmına “saç soğanı” denir. Saç soğanında ayrıca saça rengini veren melanin pigmentini oluşturan melanosit hücreleri de bulunur. Saç soğanının en alt kısmında dermal papilla denen damar yumağı bulunur. Bu yapı saçların büyümesi ve beslenmesi için çok önemlidir. Her bir saç kökü, iç ve dış olmak üzere iki kılıf tarafından çevrelenmiştir. Saç kökünün çevresinde ayrıca saçı kayganlaştıran sebum salgılayan sebase bezleri de bulunur.

2) Saç gövdesi: Saçın derinin dışında kalan kısmına “saç gövdesi” denir. Saç gövdesi keratine dönüşmüş ölü hücreler, bunları bir arada tutan maddeler ve sudan oluşmuştur.

Yukarıdaki fizyolojik açıklamanın yanında, saçlar sosyal yaşamda güzelliğimizi tamamlayan bir unsurdur. Bakımlı, parlak ve gür saçlar sadece sağlığımızı yansıtmakla kalmaz, kendimize güvenimizi arttırır. Kadın ya da erkek olmamız bunu değiştirmez. Saçlar önemsenir. Sağlıklı ve güçlü saçlar ideal güzelliğin önemli bir unsuru, kişisel güzelliğin ve cazibenin en önemli parçasıdır. Çeşitli saç modelleri; kişilerin bir nevi mensup oldukları sosyal grupları, kişisel ve sosyal tavırlarını, bazen sadece bir duyguyu yansıtmak veya karşı cinsin ilgisini çekmek için tercih edilebilir. Saçlar, kişiliğimiz ve toplumsal konumumuz hakkında en çok fikir veren organımızdır.

Çünkü saç, özgürlüğü, sağlığı ve kişinin güzelliğini simgeler. Saç dökülmesine bağlı dış görünüm ile ilgili kaygılar, psikolojik sorunlar oluşturmakta, yaşam kalitesini etkilemektedir. Saç hem erkekler hem de kadınlar için vazgeçilmez kozmetik unsurlar olarak binlerce yıldır önem taşımaktadır. 2001 yılında Fransa da saçın kadınların psikolojik durumu üzerindeki etkileri isimli bir klinik araştırmada; sağlıklı saçlar ruhsal durumun bütün pozitif boyutlarını arttırmakta ve bütün negatifleri de azaltmaktadır sonucuna varılmıştır. Sağlıklı ve güçlü saçlar ideal
güzelliğin önemli bir unsuru, kişisel güzelliğin ve cazibenin en önemli parçasıdır.

Saç dökülmesinin çok çeşitli nedenleri vardır. Bunlar azalan sıklıkla aşağıdaki gibidir;
● Erkek tipi saç dökülmesi (Androgenetik allopesi) Bu saç dökülmesi tipinin sıklığı tam olarak kaydedilmemekle beraber beyaz ırktaki insanlarda sıklığı %100′e yaklaşmaktadır. Sitemizde erkek tipi saç dökülmesi ile ilgili bütün genel bilgileri bulabileceksiniz.
● Diffüz alopesi – Diffüz alopesi, bütün kafa derisi üzerinde yayılan jeneralize veya global saç dökülmesidir. Ciddi boyutlarda saç kaybı olana kadar genellikle farkedilmez. Diffüz alopesinin gidişatı değişkendir ve nedene bağlı olarak devamlı veya dönem dönem artan şekilde olmaktadır.

● Alopecia areata – alopecia areata belirti vermeden sınırları belirgin küçük dairesel yamalar şeklinde ortaya çıkar. Bazen de bütün kafa derisindeki saçın, hatta bütün vücuttaki kılların kaybıyla seyreder. Bunların dışında yara dokusu oluşturmayan, geri dönüşümlü, ve yaş, cinsiyet ve ırk tercihi olmayan bir hastalık olarak tanımlanır.

● Sikatrisiyel alopesi – Sikatsiriyel alopesi saç foliküllerinin kalıcı yıkımından ve fibrozisinden (yara dokusu oluşumu) kaynaklanmaktadır. Genellikle dairesel şekilde oluşurken, yaygın bir şekilde de olabilir.

● Travmatik alopesi – Traksiyon (çekmeye bağlı) veya travmatik alopesiler çeşitli tipteki fiziksel ve kimyasal yaralanmalardan kaynaklanır ve akut veya kronik olabilir.

● İnfeksiyonlar ve infestasyonlar – Buradaki saç kaybı çeşitli mikroorganizmalar (mantarlar, bakteriler veya virüsler) ve bitler tarafından doğrudan veya dolaylı olarak saçın gövdesinin yıkılması veya saç foliküllerinin işlevlerinin bozulmasına bağlıdır. Bu tipteki saç dökülmesi spesifik olarak neden olan ajana göre değerlendirilir.

● Alopesiye neden olan saç gövdesi anormallikleri – Saç gövdesinin yapısal anormallikleri dört grupta incelenir: kırıklar, düzensizlikler, kıvırcıklanma veya sarmallaşmalar ve saç gövdesini etkileyen yabancı maddeler.

● Herediter ve konjenital alopesi – Bu tip saç dökülmeleri çeşitli kalıtımsal hastalıklardan veya gebelik ve doğuma bağlı hastalık veya komplikasyonlardan kaynaklanmaktadır.

● Çeşitli nedenlere bağlı alopesi – Sedef hastalığı gibi çeşitli kronik cilt hastalıkları saçlı deriyi de tutabilir.
Bunların dışındaki diğer saç dökülmesi tipleri genelde geçicidir ve çeşitli faktörler tarafından oluşur. Bunlara örnek olarak stres , troid bozuklukları, çinko ve demir eksiklikleri, infeksiyonlar, genel anastezi ile ameliyat, diyabet, aşırı doz A vitamini, başta kemoterapi olmak üzere çeşitli ilaçlarla yapılan tedaviler verilebilir.

Saç dökülme tipinizi belirleyecek en doğru kişi bir cilt hastalıkları uzmanıdır. Bu teşhise göre de saç dökülmesinin tedavisi değişecektir.